6 basisonderdelen van je filmcamera

Bijna iedereen heeft altijd een camera bij zich. Of het nou een echte camera is of een telefoon, de basis principes zijn hetzelfde en hoe meer verstand je van deze principes hebt, hoe makkelijker het wordt om een mooi plaatje te schieten.

  1. Diafragma / Aperture
  2. Sluitersnelheid / Shutter speed
  3. Framerate / FPS
  4. ISO / Gain
  5. Witbalans
  6. Grijsfilter / ND filter

1. Diafragma / Aperture

De diafragma is voor de camera wat de iris is voor onze ogen. Het is een klein mechaniek in de lens die je open en dicht kan zetten. Hier zitten waardes aan gekoppeld welke aangeduid wordt met de letter F (F-getal). Als je de diafragma open zet (laag getal) dan krijg je veel licht. Zet je hem dicht (hoog getal) dan krijg je weinig licht.

Scherptediepte (Bokeh)

Het diafragma heeft nog een ander bijkomstigheid en dat is scherptediepte. Bij een laag getal (diafragma open) krijg je veel scherpte diepte. Wat betekent dat een klein gedeeltelijk in je beeld scherp is, en de rest wazig. Dit effect wordt ook het bokeh effect genoemd, hoewel het ‘echte’ bokeh effect meer slaat op bol- of stervormige wazige objecten in je foto of video. Dit wordt bereikt met lichtpuntjes in je beeld die door de onscherpte dus grote bolvormige objecten worden. Bokeh is dus niet alleen maar het verschil tussen scherp en onscherp.

Het F-getal is dus vrij belangrijk bij het bepalen van je beeld. Het heeft niet alleen invloed op de hoeveelheid licht maar ook hoe het ‘plaatje’ eruit komt te zien door het verschil in scherpte en diepte.

2. Sluitersnelheid / Shutter speed

Een video is niks meer dan meerdere foto’s per seconden en daarom moet je het verschil tussen fps en sluitersnelheid goed uit elkaar houden. Elke ‘foto’ die tijdens je video gemaakt wordt heeft een sluitersnelheid. Deze sluitersnelheid heeft invloed op de hoeveelheid licht die je op je sensor komt, maar dit beïnvloedt ook je motion blur. Zo zal een hoge sluitersnelheid weinig blur geven en een lage sluitersnelheid heel veel.

Eén van de vuistregels hierbij is dat je de sluitersnelheid op de dubbele waarde zet van je fps. Dit heet de zogenaamde 180 graden regel. Dit heet zo omdat videocamera’s vroeger een mechaniek hadden die voor de sensor langs ging. Als deze eenmaal rond was (180 graden) dan had je 1 frame.

Bij een professionele camera kun je de sluitersnelheid ook op ‘angle’ zetten. Dan zet je hem dus op 180 graden en zo vergis je je niet snel. Deze vuistregel zorgt ervoor dat je altijd de correcte natuurlijke motion blur hebt.

Uitzonderingen

Echter kan een onnatuurlijke motion blur ook voor een extra dimensie zorgen in je scène. Zo werd bijvoorbeeld in de bekende strand scène van Saving Private Ryan een shutter angle van 45 en 90 graden gebruikt. Dit in combinatie met het eerstepersoonsperspectief zorgt voor een onrustig en druk geheel waardoor je het gevoel krijgt dat je er bij bent. Bekijk het hier.

Bron

3. Framerate / FPS

Met je frames per seconde bepaal je logischerwijs hoeveel ‘foto’s’ je per seconde wil maken. Hoe hoger je fps hoe beter je slowmotion kan maken. De TV standaard is 24fps. Als je filmt in 24fps kun je dus het beeld niet vertragen zonder dat het er heel vreemd uit ziet. Je bepaalt je fps dus op basis van wat je uiteindelijke materiaal moet worden.
Weet je van te voren dat je uiteindelijke video 24fps moet worden en wil je slowmotion beelden? Dan moet je dus op een hogere framerate filmen.
Professionele camera’s duiden fps vaak aan als i of p. Dit staat voor interlaced of progressive. De standaard, dit geldt ook voor TV’s, is progressive.

Het verschil zit hem in de optische illusie van interlaced. Als je op 50i filmt krijg je 50 halve frames (verticaal) dus je uiteindelijke footage is dan 25p. Dit wordt (bijna) niet meer gebruikt en daarom filmen wij ook in bijvoorbeeld 25p of 50p.

4. ISO / Gain

Elke sensor heeft een gevoeligheid en deze wordt in diverse waardes uitgedrukt. ISO/ASA staat bijvoorbeeld voor International Organization for Standardization/American Standard Association. Dan heb je ook nog de DIN uitdrukking en die staat voor Deutsches Institut für Normung). Stel je hebt je diafragma, sluitersnel en fps goed ingesteld, dan kun je met de ISO waarde het licht corrigeren.

Buiten zul je overdag bijvoorbeeld niet hoger hoeven te gaan dan een ISO waarde van 250, terwijl je binnen misschien wel tot 800 of hoger moet gaan om goed beeld te krijgen. Het nadeel van hoge ISO waardes is ruis. Het is dus vergelijkbaar met de de GAIN opendraaien van je microfoon tot ie gaat oversturen. Vandaar dat in de filmwereld ook vaak de GAIN waarde gebruik wordt ipv ISO.
Een goede camera met een goede sensor zal hogere ISO waardes aan kunnen dan een goedkoper model.

Staat je ISO op zijn laagst en heb je nog steeds een te licht beeld? Dan kun je denken aan een ND filter.

5. Witbalans

De witbalans is één van de belangrijkste aspecten bij het correct instellen van je camera. Dit bepaalt namelijk hoe je beeld eruit komt te zien. Deze kleurtemperatuur wordt meestal uitgedrukt in Kelvin (K).

Hieronder een overzicht met waardes:

Temperatuur (K) Omschrijving
2000 Zonsopkomst, zonsondergang
2800 Gloeilamp, halogeenlamp, zonsopkomst, zonsondergang
3500 Een uur na zonsopkomst
4000 4000-kleur, TL-lamp
5000 Fototoestel-flitser, daglicht
5400 Standaardwaarde voor televisie
5600 Standaard daglicht
6000 Middagzon
6500 Wit/neutraal. Standaardwaarde voor monitor
7000 – 10000 Zware bewolking of schaduw zonder direct zonlicht
witbalans

6. Grijsfilter / ND filter

Dit filter kun je beschouwen als een zonnebril voor de lens. Het vlakt het licht gelijkmatig af waardoor je bepaalde instellingen op je camera kunt behouden zonder dat het beeld overbelicht raakt. Sommige camera’s hebben ingebouwde ND filters.

Daar waar het voor een filmcamera niet veel meer is dan een zonnebril, wordt het in de fotografie ook gebruikt om extreem hoge sluitersnelheden te gebruiken bij bijvoorbeeld een waterval. Hierbij wordt de camera op een statief gemonteerd en worden er wel sluitersnelheden van 50 seconden gebruikt om een heel mooi wazig watervlakte te krijgen die je anders niet kan krijgen.

Discussie

Onze blogs schrijven we op basis van onze kennis en ervaring. Wij laten echter zoveel mogelijk open voor eigen interpretatie en willen mensen niet in een bepaalde hoek drijven. Blijf experimenteren en proberen. De beste/mooiste oplossingen of eindresultaten schuilen soms achter de kennis.

Vragen

Heb je na het leven van deze blog vragen gekregen of kom je ergens niet uit? Laat het ons gerust weten! Mail naar info@e2omedia.nl of vul onderstaand contactformulier in!

Meer weten over onze dienstverlening? Neem contact met ons op!

We vinden het altijd leuk om nieuwe mensen te leren kennen die ons enthousiasmeren met uitdagende projecten. Wil je weten wat we voor jou kunnen betekenen? Laat dan een berichtje achter en we nemen dezelfde werkdag contact met je op voor het maken van een kosteloze en vrijblijvende afspraak bij ons op kantoor of bij jou op de zaak.